قفل درب آسانسور | بررسی جامع نحوه عملکرد، اجزا، انواع، استانداردها و نصب
قفل درب آسانسور یکی از حیاتیترین و حساسترین اجزای ایمنی در سیستم آسانسور است که مستقیماً با جان مسافران در ارتباط میباشد. این قطعه وظیفه دارد از باز شدن درب آسانسور در شرایط غیرایمن جلوگیری کند و تنها زمانی اجازه باز شدن درب را بدهد که کابین بهطور کامل و ایمن در تراز طبقه قرار گرفته باشد.
به همین دلیل، قفل درب آسانسور نهتنها یک قطعه مکانیکی ساده نیست، بلکه بخشی از سیستم ایمنی فعال آسانسور محسوب میشود.
در این مقاله بهصورت جامع به بررسی تعریف قفل درب آسانسور، تاریخچه، نحوه عملکرد، اجزای تشکیلدهنده، انواع قفل، مزایا، استانداردها، برندهای معتبر و نحوه نصب و تنظیم آن میپردازیم.

قفل درب آسانسور چیست؟
قفل درب آسانسور (Elevator Door Lock / Interlock) مکانیزمی ایمنی است که برای قفلکردن درب کابین یا درب طبقه آسانسور طراحی شده و از باز شدن درب در زمان حرکت کابین یا توقف در موقعیت ناایمن جلوگیری میکند.
این قفل بهگونهای طراحی شده است که:
-
درب تنها زمانی باز شود که کابین دقیقاً در همان طبقه قرار داشته باشد
-
در صورت باز بودن یا عدم درگیری کامل قفل، آسانسور اجازه حرکت نداشته باشد
نبود یا خرابی این قطعه میتواند باعث بروز حوادثی مانند:
-
سقوط افراد به داخل چاه آسانسور
-
گیر افتادن بین طبقات
-
باز شدن ناگهانی درب کابین هنگام حرکت
شود.
اهمیت قفل درب آسانسور در ایمنی
جزو قطعات ایمنی اجباری طبق استانداردهای ملی و بینالمللی آسانسور است. در تمامی بازرسیهای فنی، عملکرد صحیح قفل درب یکی از اولین موارد بررسی میباشد.
عملکرد نادرست قفل میتواند منجر به توقف کامل آسانسور توسط بازرس استاندارد شود.
تاریخچه قفل درب آسانسور
در آسانسورهای اولیه، دربها اغلب بهصورت دستی و بدون سیستم ایمنی پیشرفته بودند. با افزایش تعداد ساختمانهای بلندمرتبه و استفاده عمومی از آسانسور، حوادث متعددی رخ داد که نیاز به مکانیزمهای ایمنی جدید را آشکار کرد.
در ابتدا:
-
قفلهای مکانیکی ساده برای دربهای لولایی استفاده میشد
-
قفلهای معروف به قفل شیندلری با کلید دو گوش رایج بودند
با گذشت زمان و ارتقای استانداردهای ایمنی:
-
کلیدهای دو گوش جای خود را به کلیدهای سه گوش دادند
-
قفلها بهصورت الکترومکانیکی طراحی شدند
-
ارتباط قفل با تابلو فرمان آسانسور الزامی شد
امروزه قفل درب آسانسور یکی از اجزای اصلی سیستم ایمنی هوشمند آسانسور محسوب میشود.
مراحل عملکرد قفل
عملکرد قفل درب آسانسور ترکیبی از عملکرد مکانیکی دقیق و کنترل الکتریکی ایمن است.
-
با بسته شدن درب کابین یا طبقه، زبانه قفل وارد چارچوب میشود
-
زبانه توسط فنر و مکانیزم داخلی در جای خود محکم میشود
-
همزمان میکروسوئیچ داخل قفل فعال میگردد
-
سیگنال «درب بسته و قفل است» به تابلو فرمان ارسال میشود
-
فقط در این حالت، تابلو فرمان اجازه حرکت کابین را صادر میکند
نکته ایمنی مهم:
اگر حتی یکی از قفلها بهدرستی عمل نکند، آسانسور بهطور کامل از حرکت بازمیایستد.
عملکرد کلید سه گوش آسانسور

کلید سه گوش
کلید سه گوش آسانسور برای باز کردن درب در شرایط خاص (تعمیرات، نجات اضطراری) استفاده میشود.
-
محل قرارگیری: کنار یا بالای درب آسانسور
-
با چرخاندن کلید:
-
مکانیزم داخلی قفل آزاد میشود
-
زبانه قفل کنار میرود
-
درب بهصورت دستی قابل باز شدن میشود
-
⚠️ استفاده نادرست از کلید سه گوش میتواند بسیار خطرناک باشد و فقط باید توسط تکنسین مجاز انجام شود.
معرفی برندهای قفل درب آسانسور
قفل درب آسانسور جان لیفت (CAN LIFT)
قفل درب آسانسور جان لیفت محصول کشور ترکیه و یکی از شناختهشدهترین برندهای خارجی در بازار ایران است. این قفلها به دلیل کیفیت ساخت بالا، دقت عملکرد و طول عمر زیاد، مورد تأیید بسیاری از نصابان و کارشناسان آسانسور قرار گرفتهاند.

قفل-جان-لیفت
ویژگیهای قفل جان لیفت:
-
ساخت کشور ترکیه
-
مناسب دربهای لولایی آسانسور
-
دارای استاندارد بینالمللی CE
-
دارای گواهینامه TESK
-
عملکرد دقیق و ایمن
-
طول عمر بالا و استهلاک کم
قفل درب لولایی جان لیفت به دلیل کیفیت بالا، گزینهای ایدهآل برای پروژههای مسکونی، اداری و تجاری محسوب میشود. لازم به ذکر است که نمونههای تقلبی این محصول در بازار وجود دارد و توصیه میشود از فروشگاههای معتبر تهیه شود.
قفل درب آسانسور تاپ لیفت (TOP LIFT)
قفل درب آسانسور تاپ لیفت یکی از باکیفیتترین قفلهای تولید داخل کشور است که با رعایت استانداردهای روز دنیا طراحی و تولید شده است. این قفل به دلیل استحکام بالا و قابلیت تنظیم دقیق، در بسیاری از پروژههای نصب آسانسور مورد استفاده قرار میگیرد.

ویژگیهای قفل تاپ لیفت:
-
تولید شده در ایران
-
مناسب دربهای لولایی آسانسور
-
دارای کنتاکت فلزی مستحکم و مقاوم
-
قابلیت تنظیم و ریگلاژ دقیق
-
مطابقت با استاندارد CE اروپا
-
دارای استانداردهای ملی ایران
-
برخوردار از استانداردهای ISO 9001 و ISO 10002
قفل تاپ لیفت انتخابی مناسب برای پروژههایی است که بهدنبال کیفیت بالا، قیمت مناسب و خدمات پس از فروش داخلی هستند.
قفل درب آسانسور بهران (BEHRAN)
قفل درب آسانسور بهران توسط گروه صنعتی آسانسور و پله برقی بهران طراحی و تولید میشود. این برند یکی از نامهای معتبر و شناختهشده در صنعت آسانسور ایران است و محصولات آن مطابق با استانداردهای نصب آسانسور تولید میشوند.

قفل-درب-بهران
ویژگیهای قفل بهران:
-
ساخت ایران
-
مناسب دربهای لولایی آسانسور
-
دارای گواهینامه استاندارد ملی ایران
-
منطبق با استاندارد CE
-
طراحی مهندسیشده و مقاوم
-
دارای گارانتی معتبر
قفلهای بهران به دلیل کیفیت مناسب و سازگاری با انواع دربهای لولایی، گزینهای قابل اعتماد برای پروژههای ساختمانی مختلف محسوب میشوند.
قفل درب آسانسور ایستا (ISTA)
قفل درب آسانسور ایستا یکی از محصولات باکیفیت داخلی است که مورد تأیید سازمان استاندارد ملی ایران میباشد. این قفلها با طراحی دقیق و عملکرد مطمئن، توانستهاند جایگاه مناسبی در بازار قطعات آسانسور به دست آورند.

قفل-درب-ایستا
ویژگیهای قفل ایستا:
-
تولید ایران
-
مناسب دربهای لولایی و نیمهاتوماتیک
-
دارای استاندارد ملی ایران
-
کیفیت ساخت بالا و عملکرد پایدار
-
رقابتپذیر با نمونههای خارجی
-
دارای گارانتی معتبر (معمولاً دو ساله)
قفل ایستا به دلیل قیمت مناسب و کیفیت مطلوب، انتخابی اقتصادی و ایمن برای پروژههای مسکونی و اداری است.
انواع قفل درب آسانسور
1. قفل مکانیکی آسانسور
این قفلها بر پایه درگیری فیزیکی زبانه با چارچوب کار میکنند.
ویژگیها:
-
ساختار ساده و مستحکم
-
عمر بالا
-
هزینه اقتصادی
-
تعمیر و نگهداری آسان
2. قفل الکترونیکی (الکترومکانیکی) آسانسور
این قفلها مکمل قفل مکانیکی هستند و نقش کنترلی دارند.
ویژگیها:
-
ایمنی بالاتر
-
کنترل دقیق توسط تابلو فرمان
-
امکان اتصال به سیستمهای هوشمند
-
کاهش خطای انسانی
اجزای تشکیلدهنده قفل درب آسانسور
-
بدنه قفل (Body Lock)
-
سیلندر قفل (Cylinder)
-
کلید (Key)
-
زبانه یا میانبر (Latch)
-
فنر داخلی
-
میکروسوئیچ ایمنی
-
مکانیزم آزادکننده (Unlocking Mechanism)
تمام این اجزا باید با دقت بالا و مطابق استاندارد ساخته شوند.
مزایای استفاده از قفل استاندارد درب آسانسور
-
افزایش حداکثری ایمنی مسافران
-
جلوگیری از باز شدن ناگهانی درب
-
جلوگیری از سقوط و حوادث مرگبار
-
جلوگیری از دسترسی غیرمجاز
-
تأیید آسانسور توسط بازرس استاندارد
-
افزایش طول عمر قطعات آسانسور
استانداردهای قفل درب آسانسور
قفلهای آسانسور باید مطابق با استانداردهای زیر باشند:
-
استاندارد ملی ایران
-
استاندارد CE اروپا
-
EN 81
-
ISO 9001 و ISO 10002
استفاده از قفل غیراستاندارد میتواند منجر به رد شدن آسانسور در بازرسی شود.
نحوه نصب و تنظیم قفل درب آسانسور
قفل درب لولایی آسانسور معمولاً در قسمت بالای درب نصب میشود و دارای دو پیچ تنظیم اصلی است:
1. پیچ تنظیم عمق
برای میزان ورود زبانه به چارچوب
2. پیچ تنظیم ارتفاع
برای همترازی زبانه با چارچوب
پس از تنظیم:
-
درب چندین بار تست میشود
-
عملکرد میکروسوئیچ بررسی میگردد
-
ایمنی کامل سیستم تأیید میشود
جمعبندی
انتخاب قفل درب آسانسور مناسب به عواملی مانند نوع درب، میزان تردد، سطح ایمنی مورد نیاز و بودجه پروژه بستگی دارد. استفاده از قفلهای استاندارد و برندهای معتبر نقش مهمی در افزایش ایمنی مسافران، کاهش خرابیهای احتمالی و تأیید آسانسور در بازرسیهای فنی دارد.
برندهای جان لیفت، تاپ لیفت، بهران و ایستا هرکدام با ویژگیها و مزایای خاص خود، از گزینههای مطمئن و پرکاربرد در صنعت آسانسور محسوب میشوند و در پروژههای مسکونی، اداری و تجاری مورد استفاده قرار میگیرند.
انواع قفل درب آسانسور از برندهای معتبر در فروشگاه قطعات آسانسور پرو موجود میباشد و شما میتوانید با اطمینان از اصالت کالا، کیفیت تضمینشده و قیمت مناسب، قفل مورد نیاز پروژه خود را تهیه نمایید.
